Dil Çalışmalarım

Ana Sayfa >>

Kişisel Bilgiler >>
    Özgeçmiş
    Bilimsel Yayınlar
    Atıflar
    Tasarılar (Projeler)
    Bilimsel Sunuştaylar
    Yönetilen Tezler
    Dersler
    Görevler
    Diğer Yayınlar
    Dil Çalışmalarım
    İletişim

Fizik/Fizik Eğitimi >>
    Fizik Deneyleri
    Kavram Yanılgıları
    Bilimciler
    Nobel Fizik Ödülleri
    Öğeler Çizelgesi
    Biliyor Muydunuz?

Duyurular >>

Diğer >>
    Bilgisayar
    Bilgi Yarışması
    Sormacalar
    Yararlı Bilgiler
    Güncel Bilgiler



Dil Yazılarım

TDK'NİN TÜRK LEHÇELERİ SÖZLÜĞÜ ÇIKMAZI - 21.11.2014
Dr. Hasan Şahin KIZILCIK

TDK, sözde Ahmet Yesevi Üniversitesi'nin ve Kültür Bakanlığı'nın katkılarıyla "Türk Lehçeleri Sözlüğü" diye bir sözlük yayınlıyor Genel Ağ üzerinden. Oysa bu sözlük yanlışlarla ve eksiklerle dolu. Öyle ki, birçok sözcüğün yaygın karşılıklarını değil, az kullanılan karşılıklarını veya eş anlamlıları olmadan vermekte. Kimi kez, sözcüğün anlamı başka olan sesteşinin anlamı yazılmış durumda.

Örneğin; o sözlüğe "başkan" yazar ve aratırsınız, Kazakistan Türkçesinde yer alan "başçı" sözü çıkmaz. Azerbaycan Türkçesinde yer alan "nefer" sözcüğü yoktur, aratırsanız çıkmaz ancak onun yerine "asger" sözcüğü çıkar. "Kişi" diye aratırsanız nefer sözcüğünü bulursunuz ki, yanlıştır. Asker demektir, kişi değil. Ortak sözcüklerimizden olan "yurt" sözcüğünü aratırsınız, Azerbaycan Türkçesinde sanki bu söz "yurd" olarak yokmuş gibi "vatan" çıkar. Bu sözlüğe inanan biri, Azerbaycan Türklerinin yurt sözünü bilmediğini veya kullanmadığını sanabilir. Bir sözcüğün birçok anlamı varken yalnızca birini almış durumdalar. Örneğin; "kara" yazıyorsunuz, yalnızca "toprak parçası" anlamını almışlar. Renk olan anlamı yok. "Yazı" yazıyorsunuz, yazma işi sonucunda ortaya çıkan ürün anlamı çıkmazken, paranın turanın karşısındaki kısmı anlamı çıkıyor.

Sözlükte "ekmek" sözcüğünü arattığınızda Başkurt Türkçesinde "sasiv" sözcüğü çıkmakta. Oysa Başkurt Türkçesinde "ikmak" olarak kullanılır. Yine "bildiri" sözünü arattığınızda, Türkmen Türkçesinde yer alan "çıkış" değil, "mağlumat" çıkmakta. Benzer biçimde; "töre" sözcüğünün karşılığı; Uygur Türkçesinde "tör" ve Türkmen Türkçesinde "töre" iken ikisi için de "adat" sözcüğü verilmiştir.

Son derece eksik, yetersiz ve yanlış anıklanmış bu sözlük TDK'ye yakışmamaktadır. Atalarımızın dediği gibi: "Yarım imam dinden, yarım doktor candan eder." Bu sözlükten öğrenilen sözcüklerle diğer Türklerle anlaşmak olanakdışıdır. Ayrıca diğer Türk ülkeleri ile ilgili yanlış izlenimler vermesi de cabasıdır. Bir an önce elden geçirilmeye gereksinimi vardır.





Diğer Yazılar

 
Özlü Söz:
Sen diri oldukça ölü yıkayıcı seni yıkar mı hiç? - (Mevlana Celaleddin Rumi)
Mustafa Kemal ATATÜRK diyor ki:
Türk Ordusu, ölmemek için yenmeye karar vermiş olan bir milletin şeref ve bağımsızlığını savunmak olan kutsal vazifesini her türlü büyük yokluklar içinde yerine getirmeye mecbur olmuş; fakat hak ve adaletin son zaferine olan inanç, galibiyeti sağlamıştır. Sakarya Zaferi'ni kazanmak için en küçüğünden en büyüğüne kadar sevinçle çalışan Türk halkı ve ordusu, gerek muharebe esnasında ve gerek muharebeden sonra... bütün Doğu memleketlerinde gösterilen bu sevgiden özellikle duygulanmışlardır. Bu sevgi gösterileri, Türk halkının Sakarya Muharebesi'nde bütün Doğu milletlerinin kurtuluşu için mücadele ettiğini bu milletlerin de kavradıklarını ispat etmiştir. (1921)


© Özlük Hakkı/Copyright 2003 Hasan Şahin KIZILCIK
Öneri: 1024x768 ve üstü